Bản Khoang ngày trở lại


Chúng tôi trở lại bản Khoang sau hơn 2 tháng kể từ những ngày đầu mới xảy ra lũ quét. Trời bỗng lạnh hơn như thử thách lòng người. Con đường chìm đắm trong sương mù dày đặc và những cơn gió núi rít qua khiến mấy lớp áo ấm của chúng tôi dần trở nên vô tác dụng.

Thủy và bé Vàng A Tính. Ảnh: IntoSap

      Bạn gái duy nhất trong đoàn tên là Thủy, người vừa có một sinh nhật tuổi 22 đáng nhớ nhất từ trước đến nay trên nóc nhà Đông Dương – đỉnh núi Fansipan. Thủy là một cô bé con trong dáng hình người lớn, từ nụ cười, ánh mắt cho đến cách cư xử với mọi người xung quanh của Thủy đều toát ra 1 vẻ trẻ con ngộ nghĩnh và đáng yêu vô cùng. Cùng Thủy và ba bố con họ Vàng chúng tôi, chuyến trở lại Bản Khoang lần này còn có thêm 3 người bạn trai – những đồng đội trong chuyến chinh phục đỉnh cao của Thủy. Lần này chúng tôi trở lại với tư cách của những người bạn, những người đã từng chứng kiến cảnh đổ nát của Bản Khoang 2 tháng trước để cùng được sẻ chia với người thầy người cô mà đã mất đi tất cả, tất cả, cả tài sản và đứa con trai duy nhất trong cơn thiên tai kinh hoàng đó – vợ chồng thầy Sơn – cô Nhàn.

     Sapa mùa này đang chìm trong cái lạnh cắt da cắt thịt đầu đông nên chúng tôi đã rất cẩn thận trang bị cho mình những chiếc áo dày nhất, ấm nhất cho chuyến đi. Chúng tôi xuất phát khi trời Sapa đã bớt mù hơn và đều hy vọng vào 1 buổi nắng đẹp ở Bản Khoang như cách đây 2 tháng. Nhưng Sapa là thế, vào những ngày tháng 11 đổ đi đến tháng 2, tháng 3, chỉ trừ khi leo lên Đỉnh Fansipan, tôi chưa bao giờ biết một nơi nào có thể bắt gặp ông mặt trời giữa nền trời xanh và nhiệt độ ấm lên đến 15 độ. Con đường trở lại Bản Khoang của chúng tôi chìm đắm trong sương mù dày đặc và những cơn gió núi rít qua khiến mấy lớp áo ấm đã được chuẩn bị kỹ cũng dần trở nên vô tác dụng. Trên suốt quãng đường đi, ngoài việc giữ cho 2 cu con khỏi lạnh bằng việc bắt chúng nó ngồi sát và ôm thật chặt, trong đầu tôi lại lởn vởn câu chuyện về vợ chồng thầy Sơn mà đã ám ảnh từ suốt những tháng ngày qua. Tôi lại nghĩ về những nỗi đau, những sự mất mát quá sức chịu đựng của con người, rồi vẩn vơ về những nghị lực sống phi thường của những hoàn cảnh éo le nhất. Tôi lại tưởng tượng về quang cảnh của khu vực trưởng tiều học Bản khoang hiện tại, chắc sau 2 tháng mọi thứ đã trở lại bình thường, những bãi đất đá đổ vỡ ngổn ngang chắc cũng được dọn đi sạch sẽ rồi và khu tập thể cũ chắc giờ đã có những mầm non nhú lên hoặc đã được dựng lại…Sương mù giăng đầy trời làm ướt nhoẹt khuôn mặt và cặp kính cận, tôi đưa tay quẹt nước đọng trên 2 mắt kính rồi lại vòng xuống ôm cậu cu con đang ngồi đằng trước, hình như cậu cũng đang theo đuổi một suy nghĩ vẩn vơ nào đó!

1403028_543911722351789_1432190690_o

Con đường Bản Khoang ngập chìm trong sương mù. Ảnh: Thành Đạt

     Xe của Thực và Đạt đi trước nhất, xe của Thủy và Dư đi sau cùng, 3 xe chúng tôi cứ thế nối đuôi nhau trong suốt hơn chục cây số mù đặc ấy, dù đã bật đèn pha thì tầm nhìn xa chắc cũng khoảng được 2m. Thậm chí có những lúc tôi nghe thấy tiếng máy rất rõ của xe đằng trước mà không nhìn thấy xe đâu. Rồi cuối cùng chúng tôi cũng đến được con đập tràn mà nơi đây hơn 5 năm trước đã có 2 cô giáo bị cuốn trôi trên đường đi dạy học, đây là dấu hiệu cho thấy chúng tôi đã gần đến nơi. Lần này khi đi qua con đập, tôi đã quan sát kỹ hơn và nhìn thấy cái miếu nhỏ người ta lập cho 2 cô ở bên rịa đường mà thầy Vinh nhắc tới trong chuyến đi trước, tôi tự nhủ lúc về nhất định sẽ dừng xe và thắp cho 2 cô những nén hương thơm.

___

1421234_746984355314253_488463158_o

Hình ảnh cả đoàn đi thăm Bản Khoang. Ảnh: Thành Đạt

      Chúng tôi dừng lại trước cổng trường tiểu học và trung học cơ sở Bản khoang, nơi đã xảy ra cơn lũ quét đáng sợ cuốn trôi đi tất cả 2 tháng trước. Cái tiết trời đầu đông với lớp sương dày phủ đặc cùng với hơn chục cây số đi đường làm cho chúng tôi ướt nhoẹn. Cả đoàn đi loanh quanh khu tập thể cũ và bên bờ suối 1 vòng trước khi quay lại gửi xe căn nhà đối diện cổng trường. Tôi hoàn toàn sững sờ khi nhận thấy cảnh vật nơi đây vẫn hoang tàn  như trước, thậm chí có phần lộn xộn và đổ vỡ hơn…Tôi tự hỏi tại mùa này thời tiết khắc nghiệt nên cản trở việc dọn dẹp hay mọi người muốn giữ nó như vậy để tự nhắc mình về hậu quả tàn khốc của cơn thiên tai kia. Các bạn trong đoàn thì ngoại Thực đã cùng tôi đến đây 2 tháng trước đều có vẻ vô cùng bất ngờ và kinh ngạc khi nhìn con suối nhỏ bằng 1 bước chân kia có thể gây ra quang cảnh hoang tàn như đang chứng kiến trước mắt.

883512_543909995685295_1893308494_o1400439_543909682351993_1802294246_o

1399830_543908502352111_1985480626_o1421077_543910709018557_395193943_o1401727_543910962351865_401398106_o

905343_543910979018530_592196491_o

Toàn bộ quang cảnh đổ nát của khu vực xảy ra lũ quét ngày 04/9/2013. Ảnh: Thành Đạt

 

Quay lại với mục đích chính của chuyến trở lại này, chúng tôi hiểu không nên kéo tất cả vào nhà thầy cô Sơn – Nhàn, chúng tôi cũng hiểu là mấy bạn trai không giỏi trong việc chia sẻ cảm xúc nên chắc chắn Thủy sẽ là người cùng tôi vào thăm vợ chồng thầy, cùng 2 cu con. Còn Thực – với tư cách là người đã có kinh nghiệm dày dạn ở Sapa sau chuyến đi lần trước sẽ dẫn Đạt và Dư đi tham quan và chụp ảnh “tư liệu” xung quanh khu vực đã xảy ra lũ quét. Phân chia xong, chúng tôi lên đường, trong khi Thủy đang lo chỉnh lại trang phục cho 2 bạn nhỏ và xoa tay các bạn cho bớt lạnh thì tôi bỗng thấy trong mình bồi hồi vì sắp gặp được những người mà tôi luôn nghĩ tới bao lâu nay, tôi không biết họ có giống như trong tưởng tượng của mình không?

     Thủy và tôi dắt tay 2 đứa nhỏ vào khu tập thể dựng tam ngay sát bên trong cổng trường theo lời chỉ dẫn của chủ nhà chỗ chúng tôi gửi xe. Ở đây, tôi gặp lại những khuôn mặt quen thuộc của các thầy cô mà 2 tháng trước đã từng có dịp gặp gỡ, tôi mỉm cười và cúi chào và nhận lại được những nụ cười đáp trả, dù biết các cô cũng chẳng nhớ mình là ai cả. Có tiếng nói chuyện xôm xả trong khu đầu đốc của dãy nhà, chúng tôi liền đến đó để hỏi thăm nhà thầy Sơn. Hóa ra đó là cái bếp chung của dãy tập thể, nó được dựng tạm bằng mấy thân cây với một phía dựa vào đầu nhà và lợp ở bên trên một lớp lá khô. Bên trong cái không gian nhỏ xíu chứa ngổn ngang củi khô ấy, tôi thấy có 2 cô đang ngồi nói chuyện và canh nồi cơm bên bếp lửa, trong đó có cô Nhàn vợ thầy Sơn, cô đã rất bất ngờ khi tôi hỏi về gia đình mình, sau một vài câu giới thiệu chúng tôi được cô ân cần mời về nhà, đúng hơn là một căn phòng nhỏ, rất nhỏ ở ngay bên cạnh bếp.

     Cô ân cần mời chúng tôi ngồi và rót nước ấm mời chúng tôi uống. Căn phòng quá bé và cũng chẳng có đủ ghế nên hai bố con ngồi ở giường còn Thủy ôm cu Lù ngồi ghế ở cạnh cô. Quá bất ngờ với sự ân cần của cô mà thật ra là cũng chẳng biết bắt đầu từ đâu, tôi đang ngồi nhìn xunh quanh căn phòng và nghĩ cách mở lời thì cô đã hỏi han quan tâm trong khi vẫn đang sắp xếp lại bàn làm việc: “Trời lạnh và ẩm ướt thế này mà các bạn lặn lội đến đây thăm vợ chồng mình quý quá. Đi đường đến đây chắc vất vả lắm nhỉ?” Và câu chuyện bắt đầu. Thủy và tôi cố gắng nói chuyện một cách khéo léo nhất để không khơi lại quá sâu nỗi đau mà cô thầy đã trải qua. Nhưng cũng như vết thương chưa lành trên đôi chân cô lại  đau buốt mỗi khi có tác động dù rất nhẹ như cơn gió thổi qua thì nỗi đau này quá lớn, quá ám ảnh để không bị gợi lại. Nước mắt cô bắt đầu lăn dài trên hai gò má khi kể về những tháng ngày nghiệt ngã nhất của cuộc đời, những giờ phút đấu chọi với nẫu đau thân thể trong bệnh viện và đau đớn nhất là sự vận lộn với nỗi mất mát đứa con trai duy nhất sau bao tháng ngày dưỡng dục.

      Thủy để Lù ngồi về phía tôi và xích lại gần cô hơn, cô bé tìm lấy hai bàn tay cô và nắm chặt như để thay lời chia sẻ. Cô dừng lại một lát trong tiếng nghẹn ngào, gạt dòng nước mắt đang chảy lã chã trên má rồi đưa ánh mắt xung quanh căn phòng xơ xác và dừng lại ở mông lung: “Đồ đạc trong nhà toàn là của người ta cho thôi, vợ chồng mình bây giờ chẳng còn gì nữa cả. Giờ cứ nhắm mắt lại là lại đau lắm, không ngủ được, chỉ cố gắng để tồn tại cho qua ngày thôi, cứ sống được ngày nào hay ngày ấy. Cũng có nhiều người động viên và hỏi thăm lắm nhưng thực sự mình không vượt qua được.” Cô nói tiếp trong nước mắt:”Những tháng ngày nằm viện mà nghĩ đến con lòng đau lắm, hôm đón cháu về và hôm cúng tuần cho cháu vợ chồng muốn bỏ viện về quê để ở bên cháu lắm mà không được, vẫn biết là ở nhà ông bà lo chu toàn mọi việc rồi nhưng mà cứ nghĩ đến con là lại đau, đau lắm…”. Những câu kể đầy đau đớn trong nước mắt của vợ thầy Sơn giữa buổi sáng Bản Khoang sương đặc mù trời làm mấy anh em bố con tôi không khỏi xúc động. Tôi động viên cô rằng mọi chuyện cũng đã xảy ra rồi nên cố gắng bình tâm lại và tiếp tục cố gắng ươm thêm những mầm non cho ngành giáo dục vùng cao này, vì rằng vẫn còn biết bao nhiêu ánh mắt thơ ngây, hồn nhiên vẫn đang trông chờ vào sự dạt dỗ của thầy cô, rằng là thầy cô là những người sống tốt như vậy ắt sẽ có ngày gặp lành. Thủy ngồi sát lại gần cô hơn và nắm đôi tay cô chặt hơn, tôi cũng muốn được như vậy. Thi thoảng, cô lại gửi ánh mắt mình vào 2 cu cậu và tặng chúng những cái nhìn trìu mến nhất.

     Thầy Sơn về nhà sau khi lo xong cho các học sinh ở bán trú qua trưa tại trường. Tôi chưa kịp chào thầy thì cô đã giới thiệu chúng tôi mới lặn lội từ Hà Nội lên thăm. Thầy chào và bắt tay chúng tôi rất lịch sự trong khi cô đã kịp lau đi những giọt nước mắt còn đọng lại. Ấn tượng đầu tiên của tôi về thầy Sơn là một người vui tính và thân thiện, nếu không biết câu chuyện của thầy từ trước thì mới tiếp xúc với thầy khó có thể nhận ra rằng thầy cô vừa phải trải qua một nỗi đau cùng cực đến vậy. Tôi có cảm giác giường như thầy đang phải cố sống thêm phần của cô, cố vui thêm phần của cô và cố lạc quan thêm phần của cô. Thầy cười nhưng mắt hay nhìn về xa xăm, còn mắt cô thì lúc nào cũng trực trào rơi lệ. Vết thương trên chân thầy cô vẫn còn đau tấy, thầy thì mới bỏ nạng đi lại bình thường được mấy ngày, còn cô thì vết sẹo ở bản chân trái chạy dọc theo dây thần kinh vẫn buốt đau ngay cả chỉ cần nghĩ tới chứ chưa cần chạm vào. 

     Thầy Sơn mang một dáng hình cao và gầy, trên đôi mắt trũng sâu và trên vầng trán rộng của thầy, tôi nhìn thấy những nếp nhăn vẫn còn rất mới. Thầy không kể nhiều về chuyện của mình mà hỏi han, quan tâm hơn về Thủy và tôi cũng như 2 cậu bé đáng yêu kia. Trước thầy, Thủy thoải mái kể những câu chuyện của mình về cuộc sống sinh viên và về cuộc chinh phục đỉnh cao vừa mới kết thúc ngày hôm qua, cô bé cũng nói về ước mơ của mình là được như thầy cô lên trên vùng núi để được dạy học cho những trẻ em nghèo. Tất nhiên, Thủy tỏ ra hết sức ngưỡng mộ trước những người thầy người cô đã gắn bó cả cuộc đời để trồng người trên sỏi đá vùng cao này, trong đó có vợ chồng thầy Sơn. Tôi thì vui vẻ kể về cuộc sống trải nghiệm của mình với các em bé trong bản Sín Chải trong suốt 1 năm trời với rất nhiều kỷ niệm đẹp nhưng cũng không ít khó khăn, và qua đó tôi càng khâm phục thầy cô hơn vì đã ở đây rất lâu và đã dạy không biết bao nhiêu lứa học sinh nên người rồi. Thầy Sơn làm chúng tôi quên đi rẳng chính chúng tôi đến để chia sẻ với nỗi đau của thầy cô chứ không phải để chia sẻ về câu chuyện của mình, thầy thực sư rất khéo!

     Chúng tôi càng thêm bất ngờ khi nhận được lời mời ở lại dùng cơm với gia đình của thầy, hóa ra do mải nói chuyện mà Thủy và tôi quên đi cả cảm giác về thời gian, lúc đó đã là 11 rưỡi. Mặc dù đã biện ra mọi lý do để từ chối thầy cô rằng là đã có hẹn với bạn ở Sapa, rằng phải đưa 2 cu con về bản thăm gia đình nhưng rõ ràng lời mời của thầy không phải là xã giao, đó là một lời mời chân thành và đầy tình cảm. Thầy cô nhiệt tình đến nỗi chúng tôi cũng cảm thấy hơi ngại.  Thực sự thì tôi cũng muốn ở lại dùng bữa với thầy cô vì tôi hiểu ít nhất qua một bữa cơm chung, chúng tôi sẽ gần gũi nhau hơn, hiểu được nhau hơn và trên hết là chia sẻ với nhau được nhiều hơn, nhưng lại nghĩ tới 3 người bạn đang đứng đợi co ro ở ngoài kia nên tôi và Thủy vẫn phải đưa ra lời từ chối trong tiệc nuối. Chúng tôi hẹn thầy cô 2 tháng nữa khi có dịp lên lại Sapa nhất định sẽ ngồi với thầy cô để cùng được tâm sự với nhau nhiều hơn.

    Tôi gửi tới thầy cô món quà nhỏ mà những người bạn của IntoSapa tại Hà Nội đã cùng chia sẻ (*). Phải cố gắng lắm tôi mới giữ được nó nằm trong tay cô vì với thầy cô, có người đến thăm và động viên đã là quý lắm rồi.  Tôi xin thầy cô một tấm hình lưu niệm và được vui vẻ nhận lời, Thủy là người bấm máy. Chúng tôi cũng trao đổi số điện thoại với nhau để tiện liên lạc khi có dịp. Trước khi ra khỏi cửa, tôi đưa mắt nhìn lại toàn bộ căn phòng và lại thấy thương thầy cô hơn, căn phòng tập thể tạm bợ này liệu có ai nghĩ là dành cho những người đã công hiến hơn chục năm cho ngành giáo dục?

      Trời càng về trưa, sương càng phủ dày đậm đặc hơn, tiễn chúng tôi ra cửa thầy cô lại vội vàng lấy 2 chiếc áo mưa còn rất mới đưa cho tôi và Thủy và bảo mặc vào không ướt. Chúng tôi từ chối không được dù nói dối là đã có áo mưa ở ngoài xe. Thủy và tôi mặc áo mưa rồi bắt tay chào từ biệt, Thủy ôm cô rất chặt như vẫn còn muốn ở lại, hai cậu con trai lễ phép chào còn tôi thì nắm chặt bàn tay thầy cô, nắm rất chặt, và chỉ muốn được giữ lâu hơn chút nữa!

bk

Căn phòng tạm bợ của vợ chồng thầy Sơn – người đã mất đi tất cả sau cơn lũ quét 4/9/2013. Ảnh : Ngọc Thủy

 

     Chúng tôi trở về Sapa trong tiết trời còn lạnh hơn buổi sáng, nhưng thật may vì những chiếc áo mưa của thầy cô tặng đã che chắn và giữ ấm cho chúng tôi rất nhiều. Cả đoàn không quên dừng lại thắp hương cho 2 cô giáo xấu số đã bị cuốn trôi tại đập tràn vài năm về trước. Chắp tay trước miếu 2 cô, chúng tôi cầu cho Bản Khoang sẽ không phải gánh  chịu thêm bất cứ một trận thiên tai nào nữa, cầu cho những thầy cô theo nghiệp trồng người ở vùng đất này sẽ luôn được bình an, hạnh phúc và gây dựng được thật nhiều nhân tài làm giàu từ sỏi đá nơi đây.

1402850_543911712351790_1630279658_o

Con đập nơi 2 cô giáo bị lũ cuốn trôi vài năm trước. Ảnh: Thành Đạt

     Bản Khoang thật đẹp ngay cả khi bị thiên nhiên nồi giận tàn phá,  ngay cả khi chỉ còn là một đống đổ nát hoang tàn vì ở đó vẫn luôn có hơi ấm của tình người, có hơi ấm của những trái tim hết lòng vì tương lai của quê hương, đất nước!

NGHIEM TRONG (11/2013)

(*): Danh sách ủng hộ chuyến đi: http://bit.ly/1efKbvv

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.